YEN EME CAM



Aa Camii ismiyle de anlan bu Cami, Ahmediye Meydan'nn ortasna yakn bir yerde bulunuyordu. Bnisi, Kzlaraas Mehmet Aa'dr.


YEN EME CAM (MEHMET AA CAM)

Aa Camii ismiyle de anlan bu Cami, Ahmediye Meydan'nn ortasna yakn bir yerde bulunuyordu. Bânisi, Kzlaraas Mehmet Aa'dr. Minberini de, yapmndan yaklak 155 yl sonra, Darü's- saâde Aas Hac Beir Aa koyarak mescidi cami haline getirmitir. 1159 (1746) tarihinde vefat eden saysz hayr eserinin sahibi Beir Aa, Eyüp Sultan Camii'nin adrvan avlusuna açlan kapsnn sol tarafndaki türbesine gömülmütür. Mehmet Aa, aslen Habe'tir. Sultan III. Murat devrinde ve 1582 tarihinde darü's-saâde aas olmutur. Kendisi ilk Habe asll Harem Aas'dr. Pek çok hayrat vardr. Bunlar arasnda bu Yeni Çeme Camii'nden baka, yine Üsküdar'da Atpazar'nda, 'Kemerli veya Kemeralt Camii' ve bu camiin yannda 998 (1589-90) tarihli çemesi ile Tabaklar Mescidi Soka'nda 1587 tarihli bir çemesi vardr.

Ayrca, Yeni Çeme Camii yannda bir baka çemesi bulunuyordu. Bu çeme 995 (1587)'de yapldna göre, mabet de bu srada yaplm olmaldr. Mehmet Aa, bu eserlerinin giderlerini karlamak amacyla Üsküdar'da Dutlu Kahve civarnda, halkn 'Kzlaraas Frn' dedii bir frn ile bu frnn yannda bir sra tonoz daml dükkânlar yaptrmtr. Bu frn ve dükkânlar Topta Bulvar yaplrken 1965 tarihinde yktrlmtr. Aann stanbul'da da eserleri vardr. Fatih Çarambas'nda camii, çemesi, büyük çifte hamam, medresesi ve tekkesi; Divanyolu'nda bugün Çocuk Esirgeme Kurumu'nca kütüphane yaplan medresesi, mektebi ve sebili; Çarkap'da Makasçlar'da ve Parmakkap'da iki sebili daha vardr. Mehmet Aa bunlardan baka, Tuna nehri üzerindeki smail Geçidi'nde bir kale ve etrafna bir köy yaptrmtr. Mehmet Aa, 999 Rebiülâhirinde (ubat 1591) idam edilerek Çaramba'da, camiinin yanndaki türbesine gömülmütür. Çaramba'daki külliye, Mimar Davut Aa tarafndan yapldna göre, bu camiin de Davut Aa tarafndan yapld sanlmaktadr. Davut Aa, itikatszlk töhmeti ile 1008 (1599) tarihinde Vefa Meydan'nda idam edilmitir. Kesme tatan yaplm olan Yeni Çeme Camii, 1935 tarihinde yol geniletilirken yktrlmtr. Bu camiin mahallesi yoktur. Bu mabedin oldukça geni bir mezarl vard.

imdi yerinde, PTT binalar ile bir çok dükkân ve apartman bulunmaktadr. Hazîre, Ahmediye Meydan, Halk Caddesi'nin sa taraf ve bir ksm, Türbe Kaps Soka ve Açk Türbe Soka'nn sol taraf ile çevrili alan kaplyordu. Gizlice Dede'nin açk türbesi de bu hazîrenin kenarnda bulunuyordu. Hazîrenin orta yerine, Gizlice Dede kabrinin arkasna ve biraz ilerisine sonradan bir tekke binas yaplmtr. Bu dergâhn yeri hâlâ arsa halindedir. Mezarlk, 1935 tarihinde cami ile beraber kaldrlmtr. Hazîrenin son kalntlar, Halil Paa Türbesi karsnda, 1965 tarihlerinde duruyordu. Bu tarihte bir apartman inaat srasnda kaldrlmtr.